PINAR SU - Yaşam PınarımHidrasyon-Dehidrasyon ve sağlığımızPINAR SU - Yaşam Pınarım

Hidrasyon-Dehidrasyon ve sağlığımız

Su olmadan yaşam olmuyor. Suyun ne kadar yaşamsal olduğunu gösteren iki önemli olgu:

  1. Yetişkin bir kişi günde böbrekler, sindirim sistemi, ter ve solunumla 2-2,5 litre su kaybediyor. Bu kaybı karşılamak için bir insanın harcadığı günlük enerjinin her kalorisi için 1-1,5 mililitre suya gereksinimi var.
  2. 2. Vücudumuz kendisini korumak için bir uyarı sistemi geliştirmiştir. Yeterince su içmezsek, yani dehidratasyon başlamışsa vücudumuz işlevlerini tehlikeye atmamak için tepki veriyor. Damar çeperlerindeki tutucular ve kan hacmindeki eksilmeye karşı oldukça duyarlı olan kalp, beyindeki susama merkezine sinyaller gönderiyor. Aynı anda hormonlar daha etkin bir su tutmaya katkıda bulunmak üzere salgılanıyor. Örneğin, idrarın yoğunluğu artıyor ve ancak kaybedilen su telafi edildiğinde her şey normale dönüyor.

Yeteri kadar sıvı tüketilmediğinde;

  • Halsizlik, ağız kuruluğu, bitkinlik hissi, performansta azalma, sıvı kaybının daha da artması durumunda kan basıncında düşme, dikkat ve hareket etmede gecikme başlıyor.
  • Su kaybı sıcak ortamda olmuşsa sıcak veya sıcak şoku gibi ciddi sorunlar oluşuyor. 0.5-1 kilogram su kaybedildiğinde susama hissi duyuluyor.

Vücutta oluşan sıvı kaybı ise;

  • Toplam plazma hacminde düşmeye
  • Vücut iç ısısında artışa (rektal ısı)
  • Kalp atım hızında artışa
  • Kalp dakika volümünde azalmaya neden oluyor. Su kaybı vücut ağırlığının % 10’una ulaştığında dilde şişme, bilinçte bulunma, kas spazmları, ağrıları ve böbrek fonksiyonlarında durma oluşuyor.

Hidrasyonun önemi

Sağlıklı yetişkinler üzerinde yapılan çalışmalar, vücut ağırlığının yalnızca ortalama %2'sinin dehidrasyonla kaybının, konsantrasyon ve dikkat gibi belirli algılama fonksiyonlarını değiştirebildiğini ayrıca yorgunluk hali yarattığını gösteriyor. 70 kilogram ağırlığındaki bir erkeğin vücut su içeriğinin % 2 azalması 1.4 litre su kaybına denk geliyor. Bu miktardaki su kaybının, kişinin 25 santigrat derece ve % 40 hava nemliliği ortamında 2 saat koşma sırasında yitirdiği su kadar olduğunu da vurgulamamız gerekiyor.

Hidrasyon bebekler için de çok önemlidir. Bebeklerinin neden ağladıklarını anlayamayan ebeveynler bebeğin önce acıktığını değil susadığını düşünmeliler. Çünkü bebekler yetişkinlere oranla sıcak havalarda, ateşleri varken ya da ishal olduklarında veya kustuklarında daha hızlıca dehidrasyona uğrarlar.

Ne yapabilirsiniz?

  • Vücudunuzdaki suyu kaybetmemek için işyerinizde veya evinizde elinizin altında bir şişe su bulunmasına dikkat edin ve gün boyunca düzenli olarak su için.
  • Yapacağınız fiziksel egzersizin uzunluk ile yoğunluğuna ve dışarıdaki sıcaklık derecesine bağlı olarak su tüketiminizi dengeleyecek şekilde hem egzersiz öncesi hem de egzersiz sonrası su içmeyi unutmayın. Yürüyüşe bile çıksanız yanınıza su almayı unutmayın.
  • Sürekli bilgisayar başında çalışanlar da yanlarında bir şişe su bulundurmalılar ve ara sıra su içmeyi ihmal etmeliler.
  • Sıcak ortamda idrarla atılan su miktarı pek değişmezse de buharlaşma nedeniyle deriden su kaybı fazlalaşır. Bu nedenle sıcak ortamda çalışanlar için yeterli su alımı daha da büyük önem taşır. Bu durumda olan kişiler yanlarında su bulundurmayı ve kaybı karşılayacak miktarda su içmeyi ihmal etmemeliler.
  • Trafikte uzun süre zaman geçirenlerin araçlarında mutlaka su bulunmalıdır. Sürücülerin, susama duygusu gelişmese bile ara sıra su içerek bedenin susuz kalmasını önlemeleri yararlı olur. Özellikle sıcak havalarda yapılan yolculuklarda su kaybı, dikkatin azalmasına neden olabilir.
  • Seyahate çıkarken yanınıza su alın, bol su için.

Diyetisyen Aysen Arıcan

Beslenme Uzmanı Aysen Arıcan'ın Diğer Makaleleri :

Beslenme Uzmanı Aysen Arıcan ile Suya Dair